Akaryakıt fiyatı nasıl belirlenir?
Geçerlilik: 19 Eylül 2026 · Kaynak: EPDK · EPDK Kurul Kararı 11528; 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu md. 10
Türkiye'de benzin ve motorin fiyatını devlet değil, dağıtım şirketleri belirler ve EPDK'ye tavan fiyat olarak bildirir. EPDK fiyatları izler: Rafineri fiyatı, Akdeniz piyasasındaki benzin ve motorin fiyatının (Platts CIF MED, dolar/ton) TCMB döviz satış kuruyla TL'ye çevrilmesiyle takip edilir; buna ÖTV, dağıtıcı ve bayi marjı ve %20 KDV eklenir.
Fiyatın dört parçası
- Ürün (rafineri) fiyatı. Rafinerilerin satış fiyatı, Platts European Market Scan'de CIF MED (Cenova/Lavera) başlığıyla dolar/ton olarak yayımlanan günlük ürün fiyatlarının ortalaması, TCMB'nin döviz satış kuruyla TL'ye çevrilerek izlenir. Rafineri, ürünü yurt içi piyasaya sunmanın maliyetlerini de fiyata ekler.
- ÖTV. Litre başına sabit bir TL tutarıdır; yüzde değildir. Motorinde 2026'da her ayın ilk günü artıyor: akaryakıt ÖTV takvimi.
- Dağıtıcı ve bayi marjı. Dağıtıcı ve bayi marjının toplamı, en büyük 8 dağıtıcının bayilerinin ilan panosundaki fiyatların ağırlıklı ortalamasından, harmanlama maliyeti dâhil ağırlıklı ortalama rafineri fiyatı düşülerek izlenir. Marjın; satın alma gücü paritesi, TCMB faiz oranları, enflasyon, döviz kuru ve asgari ücret gibi ülke içi koşullarla uyumlu olması esastır.
- KDV. Yukarıdakilerin toplamının %20'si.
Bugün bir litre motorinde ne var?
| Kalem | TL |
|---|---|
| Pompa fiyatı (il ortancası) | 98,24 |
| KDV (%20) | 16,37 |
| ÖTV | 3,00 |
| Ürün, dağıtıcı ve bayi payı ve diğer maliyetler | 78,87 |
Motorinin litre fiyatının %16,7 kadarı KDV, %3,1 kadarı ÖTV; vergilerin toplam payı %19,7.
Benzinde ÖTV, eşel mobil sistemi sürdükçe fiyatla birlikte değiştiği ve tutarı yayımlanmadığı için ayrıştırılamaz; benzinin 82,15 TL'lik il ortanca fiyatının 13,69 TL'si KDV'dir (eşel mobil sistemi).
Brent ve dolar
Yöntemde ham petrolün (Brent) fiyatı yer almaz; izlenen, benzin ve motorinin Akdeniz piyasasındaki ürün fiyatlarıdır. Bu yüzden kur, fiyatın ürün kısmını doğrudan etkiler; ÖTV ise litre başına TL olduğundan kurdan etkilenmez. Güncel kur ve fiyatın dolar karşılığı: dolar ve akaryakıt.
Kanun ne diyor?
- Kanun. Petrol alım satımında fiyatlar, en yakın erişilebilir dünya serbest piyasa koşullarına göre oluşur. Rafinerilerin ve dağıtım şirketlerinin fiyatları, bu koşullar dikkate alınarak şirketlerin hazırladığı tavan fiyatlar olarak EPDK'ye bildirilir.
- Taban ve tavan fiyat. Rekabeti engelleyen ya da bozan anlaşma veya eylemler piyasa düzenini bozarsa EPDK, her seferinde iki ayı aşmamak üzere bölgesel ya da ulusal düzeyde taban ya da tavan fiyat belirleyebilir.
- Modeller. EPDK marjı bölgesel ya da ulusal düzeyde, belirli aralıklarla, çeşitli istatistiki modellerle izler.
- Aşırı marj. Şirketlerin bu koşullara uymadığı ya da izlenen marjın üzerinde yaygın biçimde marj uyguladığı tespit edilirse EPDK, Petrol Piyasası Kanununun 10. maddesine göre gerekli işlemleri yapar.
- Tavan fiyat kararları. Rekabet Kurumunun 2024 raporuna göre EPDK o tarihe kadar, marjların ölçütü sağlamadığı gerekçesiyle dört kez iki ay süreli tavan fiyat kararı almış; kararlara karşı açılan davalar EPDK lehine sonuçlanmıştır.
Bu sayfa tahmin yapmaz. Dolardaki ya da Akdeniz fiyatlarındaki bir değişimin pompaya ne zaman ve ne kadar yansıyacağını gösteren resmî bir katsayı yoktur. Platts fiyatları ücretli bir yayındadır ve burada verilmez.
Fiyatlar, dağıtım şirketlerinin EPDK'ye bildirdiği tavsiye (tavan) bayi satış fiyatlarıdır; istasyondaki fiyat farklı olabilir. Bu site EPDK ve akaryakıt şirketleriyle bağlantılı değildir.
Akaryakıt fiyatı nasıl belirlenir? · Fiyat yapısı · Dolar ve akaryakıt · ÖTV takvimi · Eşel mobil
Kaynaklar
- Cumhurbaşkanı Kararı 11606: Bazı mallara uygulanan ÖTV tutarlarının yeniden belirlenmesi (motorin) — Resmî Gazete 13 Ağustos 2026 · Cumhurbaşkanı
- EPDK Kurul Kararı 11528: Akaryakıt Fiyatlarının Takibine İlişkin Kurul Kararı — Resmî Gazete 30 Aralık 2022, sayı 32059 (2. Mükerrer) · Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu · son kontrol 22 Eylül 2026
- 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu (konsolide metin), md. 10 · TBMM · son kontrol 22 Eylül 2026
- Akaryakıt Sektör İncelemesi Raporu (2024) · Rekabet Kurumu